Bursa
Çok Bulutlu
6.8°
Başka Gazete

Milli parklarla ilgili teklif yasalaştı: Turistik tesis yapılabilecek, tesislerin süresi 99 yıla kadar uzatılabilecek!

2026.03.12 08:50 Son Güncellenme: 2026.03.12 08:53 - GÜNDEM

Milli Parklar kanun teklifi TBMM'de kabul edilerek yasalaştı. Ekoloji örgütlerinin milli parklarda turizm ve ticari faaliyetlerin önünün açacağı gerekçesiyle geri çekilmesini istediği teklifin yasalaşmasıyla birlikte milli parklara yapılacak tesisler için verilecek kullanım hakkı süresi 49 yıl olacak. İşletmenin başarılı bulunması halinde bu sürenin 99 yıla kadar uzatılacak.

Milli parklarla ilgili teklif yasalaştı: Turistik tesis yapılabilecek, tesislerin süresi 99 yıla kadar uzatılabilecek!

Ekoloji örgütlerinin geri çekilmesi yönünde çağrıda bulunduğu kanunla Kültür ve Turizm Koruma ve Gelişim Bölgeleri ile Turizm Merkezleri dışında kalan milli parklar ve tabiat parklarında kamu yararı olmak şartıyla ve plan dahilinde, turistik amaçlı bina ve tesisler yapmak üzere Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığının görüşü alınarak Tarım ve Orman Bakanlığınca izin verilebilecek.

Turistik tesisler için verilen süre 99 yıla kadar uzatılabilecek

Bu izin üzerine gerçek ve özel hukuk tüzel kişileri lehine tesis edilecek intifa hakkı süresi 49 yılı geçemeyecek, bu süre sonunda bütün tesisler eksiksiz olarak Doğa Koruma ve Milli Parklar Genel Müdürlüğünün tasarrufuna geçecek. Ancak işletmesinin başarılı olduğu Kültür ve Turizm Bakanlığınca belgelenen hak sahiplerinin intifa hakkı, Tarım ve Orman Bakanlığınca tesisin rayiç değeri üzerinden belirlenecek bedelle 99 seneye kadar uzatılabilecek. Bu durumda Genel Müdürlüğe devir işlemi bu uzatma sonunda yapılacak.

Korunan alanın yönetimi için gerekli olan ve sadece korunan alana hizmet veren tesislere yönelik olarak verilecek izinlerden bedel alınmayacak. Ancak milli park ve tabiat parklarında, planlarına uygun olması, kamu yararı ve zaruret olması halinde, ulaşım, elektrik iletim ve nakil hattı, petrol ve doğal gaz iletim hattı, trafo, haberleşme, su, termal su, atık su, altyapı ve bunlarla ilgili yapı ve tesislerin yapılması maksadıyla gerçek kişiler ve özel hukuk tüzel kişileri lehine bedeli mukabilinde Tarım ve Orman Bakanlığınca izin verilebilecek, verilen izinler amacı dışında kullanılamayacak ve uygulamalar Milli Parklar Kanunu hükümlerine göre denetlenecek.

"Kamu yararı açısından vazgeçilmez ve kesin bir zorunluluk arz eden tesisler"

İçme suyu temini açısından yapımı aciliyet gösteren ve kamu yararı açısından vazgeçilmez ve kesin bir zorunluluk arz eden tesisler için uzun devreli gelişme planı veya gelişme planı şartı aranmayacak. İlgili kurumların görüşleri alındıktan sonra yapılan tesisler uzun devreli gelişme planlarına veya gelişme planlarına işlenecek. Verilecek olan izinlerle ilgili usul ve esaslar Doğa Koruma ve Milli Parklar Genel Müdürlüğünce çıkarılacak yönetmelikle belirlenecek.

Kamu kurum ve kuruluşlarına verilecek izinler ile gerçek ve özel hukuk tüzelkişilerine verilecek izinler saklı kalmak kaydıyla, milli parklar, tabiat parkları, tabiat anıtları ve tabiatı koruma alanlarındaki planların gerektirdiği her türlü hizmet ve faaliyetler ile koruma, yönetim, işletme, tanıtım, sportif, eğlenme ve dinlenme hizmetleri için gerekli her türlü altyapı, üstyapı ve diğer tesisler Doğa Koruma ve Milli Parklar Genel Müdürlüğünce yapılacak, yaptırılacak, yönetilecek, işletilecek ya da işlettirilebilecek.

Korunan alan olarak belirlenen yerler için planlarına uygun olarak gerekli projeler Genel Müdürlükçe hazırlanacak ya da hazırlattırılacak. Bu hüküm kapsamındaki yapı ve tesislerin yapılaşma koşullarına ait usul ve esaslar Genel Müdürlükçe çıkarılacak yönetmelikle belirlenecek.

Milli Parklar Kanunu'na göre tescil yasağı kapsamında olan yapı ve tesislere hiçbir kayıt ve şart aranmadan doğrudan doğruya Doğa Koruma ve Milli Parklar Genel Müdürlüğünce el konulacak.

Milli Parklar Kanunu kapsamında el konulan bütün yapı ve tesisler, inşa aşamasında olanlar da dahil olmak üzere, hiçbir karar alınmasına lüzum kalmaksızın, Doğa Koruma ve Milli Parklar Genel Müdürlüğü tarafından derhal yıkılacak veya ihtiyaç görüldüğü takdirde değerlendirilecek.

Av ve doğa koruma memurları sahada olacak

Kanunla, Milli Parklar Kanunu kapsamındaki korunan alanlardaki koruma hizmeti ile suçların takibinin orman muhafaza memurları yanında bu alanın yönetiminden sorumlu olmak üzere Doğa Koruma ve Milli Parklar Genel Müdürlüğünce görevlendirilmiş olan av ve doğa koruma memurları ile saha bekçileri tarafından da sağlanabilmesi amaçlanıyor.

Döner sermaye geliri sağlanacak, Cumhurbaşkanı sermaye miktarını artırabilecek 

Milli Parklar Kanunu'na tabi alanlardan elde edilecek gelirler, Doğa Koruma ve Milli Parklar Genel Müdürlüğü döner sermayesine gelir kaydedilecek.

Doğa Koruma ve Milli Parklar Genel Müdürlüğü, ihtiyaç duyduğu hallerde ve lüzum gördüğü yerlerde görev ve hizmetleriyle ilgili döner sermayeli işletmeler kurabilecek. Döner sermaye işletmesine tahsis edilen sermaye miktarını 5 katına kadar artırmaya Cumhurbaşkanı yetkili olacak. İşletmelerin faaliyet alanları, gelirleri, giderleri ve denetimi ile diğer hususlar Hazine ve Maliye Bakanlığının uygun görüşü alınarak Genel Müdürlükçe çıkarılacak yönetmelikle düzenlenecek.

Kanunla, Doğa Koruma ve Milli Parklar Genel Müdürlüğünün kamu tüzel kişiliğini haiz özel bütçeli bağlı kuruluş olarak yapılandırılması nedeniyle gelirleri de düzenleniyor.

Ekolojik dengeyi bozanlara verilecek cezalar 

Milli parklarda, tabii ve ekolojik denge ve tabii ekosistem değerini bozanlara, yaban hayatı tahrip edenlere, bu sahaların özelliklerinin kaybolmasına veya değiştirilmesine sebep olan veya olabilecek her türlü müdahaleler ile toprak, su ve hava kirlenmesi ve benzeri çevre sorunları yaratanlara, tabii dengeyi bozacak her türlü orman ürünleri üretimi, avlanma ve otlatma yapanlara, onaylanmış planlarda belirtilen yapı ve tesisler dışında yapı ve tesis kuranlara ve işletenlere veya bu alanlarda var olan yerleşim sahaları dışında iskan yapanlara, kamu idareleri, kamu kurum ve kuruluşları ve Hazineye ait taşınmaz mallar ile devletin hüküm ve tasarrufu altında bulunan yerlerdeki mevcut açıklıkların ve var olan ağaçların, bitki örtüsünün yanması, her ne sebeple olursa olsun kesilmesi, sökülmesi, boğulması, budanması sonunda oluşacak açıklıkların ve arazinin çeşitli şekillerde düzeltilmesi suretiyle elde edilecek sahaların işgali, kullanılması, bu yerlere her türlü yapı ve tesis yapılması, bu yapı ve tesislerin tapuya tescilini yapanlara fiilleri daha ağır bir cezayı gerektirmediği takdirde, bir yıldan 3 yıla kadar hapis ve 5 bin güne kadar adli para cezası verilecek.

Milli parklara gelen ziyaretçilere uygulanacak ücreti, Doğa Koruma ve Milli Parklar Genel Müdürlüğü belirleyecek. Giriş ücretini ödemeden giriş yaptığı tespit edilenlere Doğa Koruma ve Milli Parklar Genel Müdürlüğü tarafından giriş ücretinin 4 katı tutarında idari para cezası verilecek. Tahsil edilen idari para cezalarının yüzde 25'i Doğa Koruma ve Milli Parklar Genel Müdürlüğüne, yüzde 75'i genel bütçeye gelir kaydedilecek.

Avlanmaya ilişkin düzenlemeler

Av ve yaban hayatı yönetimi ile avlanma planlarına göre yapılacak avlanmalar için av hayvanlarının türlerine, ağırlıklarına ve trofelerine (yaban hayvanın boynuz, diş, post ve benzeri hatıra değeri taşıyan parçaları) göre alınacak avlama ve avlanma izin ücretleri Doğa Koruma ve Milli Parklar Genel Müdürlüğünce tespit edilecek.

Avlama ve avlanma izin ücretleri perakendeci tarafından satın alınan ateşli, ateşsiz, yivli, yivsiz av tüfekleri ile mermi, fişek, barut, saçma, çekirdek, kapsül ve kovanların alış bedeli üzerinden hesaplanan yüzde 2 oranındaki katılım payı, alıma ilişkin faturanın düzenlendiği tarihi takip eden ayın sonuna kadar perakendeci tarafından Genel Müdürlük Döner Sermayeli İşletmesine bildirilecek ve aynı süre içinde bu işletmenin hesabına ödenecek.

Genel Müdürlükçe talep edilmesi halinde ithalatçı, imalatçı ve toptancılar tarafından perakendecilere yapılan satışa ilişkin bilgi ve belgeler gecikmeksizin Genel Müdürlüğe iletilecek.

Katılım payının süresinde bildirilmediğinin veya eksik bildirildiğinin tespiti halinde bildirilmeyen veya eksik bildirilen katılım payının bir ay içinde ödenmesi gerektiği Genel Müdürlük Döner Sermayeli İşletmesince ilgiliye tebliğ edilecek. Bu durumda, süresinde bildirilmeyen veya eksik bildirilen katılım payı, payın bildirilmesi gereken son günden yazının tebliğ edildiği tarihe kadar geçen süre için Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun'un ilgili maddesi dikkate alınarak hesaplanan faizle birlikte ödenecek. Bu hükmün uygulamasına ilişkin usul ve esaslar, Hazine ve Maliye Bakanlığının olumlu görüşü alınarak Genel Müdürlükçe belirlenecek.

İzinsiz avlanmaya verilen cezalar artıyor 

Düzenlemeyle Kanun'un izinsiz ve yasak yerlerde avlanmaya yönelik hükmünde yer alan idari para cezalarında artışa gidiliyor. Buna göre, Merkez Av Komisyonunca avlanmanın yasaklandığı avlaklarda avlananlara verilen idari para cezası tutarı 200 liradan 10 bin liraya, özel kanunlarla avlanmanın yasaklandığı sahalar ile "yaban hayatı koruma sahası", "yaban hayatı geliştirme sahası" ve "üretme istasyonu" olarak tanımlanan saha ve istasyonlarda avlananlara kesilen idari para cezası tutarı ise 350 liradan 15 bin liraya yükseltilecek.

Yasaya göre alınması gereken avcılık belgesini almadan avlananlara 10 bin lira, avlanma izni olmadan ve avlaklarda izin almadan avlananlara ise 5 bin lira idari para cezası verilecek. Bu hükümde yer alan fiillerin 5 yıl içinde tekrarı halinde ise ceza 3 katı olarak uygulanacak.

Genel Kurulda kabul edilen önergeyle düzenlemeye yeni madde ihdas edildi.

Buna göre, Kara Avcılığı Kanunu'na "geleneksel avcılık" ibaresi ekleniyor. Böylece Türkiye'de tarihsel ve kültürel geçmişe sahip, belirli yörelerde sınırlı ölçekte sürdürülen geleneksel avcılık uygulamalarının düzenlemede açıkça belirtilmesi, geleneksel avcılığın açık bir yasal dayanağa kavuşturulması ve idarenin denetim ve düzenleme yetkisinin net bir biçimde açıklanması hedefleniyor.

Öte yandan geleneksel avcılığa ilişkin usul ve esasların Doğa Koruma ve Milli Parklar Genel Müdürlüğünce belirlenmesi hüküm altına alınıyor. Buna göre, geleneksel avcılığın kapsamının, uygulanabileceği bölgelerin, tür sınırlamalarının, kota ve sürelerin, denetim usullerinin Genel Müdürlükçe belirlenmesi öngörülüyor.

Genel Kurul'da düzenlemenin kabul edilerek yasalaşmasının ardından TBMM Başkanvekili Pervin Buldan, gündemde yer alan diğer kanun tekliflerinin isimlerini okudu. Komisyonun yerini almaması üzerine Buldan, birleşimi, yarın saat 14.00'te toplanmak üzere kapattı.

Kaynak: T24