Paraguay Merkez Bankası'nın 2 Kasım'da Ueno Bank'a müdahale etmesiyle başlayan kriz, ülkenin finansal sistemine duyulan güveni sarstı. Financial Times, Associated Press (AP) ve Reuters tarafından yayımlanan haberlere göre milyonlarca müşteri hesaplarına erişemezken, bankanın kamu kaynaklarıyla ilişkisi ve siyasi bağlantıları tartışma yarattı.

CUMHURBAŞKANINA AZİL GİRİŞİMİ

Reuters'ın 4 Kasım tarihli haberine göre 80 sandalyeli parlamentonun alt kanadında 35 milletvekili, Cumhurbaşkanı Peña'nın görevden alınması için girişim başlattı.

Muhalefet, Peña'yı çıkar çatışması ve kamu kaynaklarının yönetimindeki usulsüzlük iddiaları nedeniyle suçluyor.

Ancak azil sürecinin ilerleyebilmesi için en az 53 milletvekilinin desteği gerekiyor.

SKANDALIN ÇAPI 42,5 MİLYAR TL.

AP'ye göre Merkez Bankası, Ueno'nun sermaye yeterlilik oranının yasal sınırın yarısının altına düşmesi üzerine müdahale kararı aldı.

Yaklaşık 3 milyon müşterisi bulunan bankanın hesaplarına erişim durdurulurken şubeler önünde protestolar başladı.

Financial Times'ın aktardığına göre bankada 850 milyon doları (yaklaşık 42,5 milyar TL) aşan kamu mevduatı bulunuyor. Bunun yaklaşık 380 milyon doları kamu emeklilik ve sağlık fonlarıyla bağlantılı.

Yaklaşık 32 bin emeklinin maaşını Ueno üzerinden alması, krizin sosyal etkilerine ilişkin endişeleri artırdı.

CUMHURBAŞKANININ BAĞLANTISI

Financial Times'ın araştırmasına göre Peña, Ueno Bank'ın sahibi Grupo Vázquez'de Mart 2025'e kadar yatırımcıydı.

Peña'nın Merkez Bankası Başkanlığına atadığı Carlos Carvallo da daha önce Ueno'nun öncülü olan finans kuruluşunda yöneticilik yapmıştı.

Bu bağlantılar, finansal denetimin bağımsızlığına ilişkin tartışmaları büyüttü. Carvallo, krizin ardından istifasını sundu. Peña ise usulsüzlüklerden sorumlu olanların yargı önünde hesap vereceğini açıkladı.

SEKİZ YÖNETİCİ HAKKINDA İŞLEM

AP'nin haberine göre Merkez Bankası, Ueno'yu haziran ayında banka sahipleriyle bağlantılı şirketlere aşırı kredi kullandırdığı gerekçesiyle uyarmıştı.

Financial Times, savcılığa yaklaşık 200 sayfalık şikâyet dosyası sunulduğunu bildirdi. Reuters'a göre sekiz banka yöneticisi gözaltına alınırken mal varlıklarının dondurulmasına karar verildi.

Suçlamalar henüz mahkeme kararıyla kesinleşmedi.

DİĞER BANKALARA YAYILIR MI?

Paraguay Merkez Bankası, mevduatların kişi başına yaklaşık 38 bin dolara kadar güvence altında olduğunu açıkladı. Bu güvencenin müşterilerin yaklaşık yüzde 97'sinin birikimlerini karşılayabileceği belirtiliyor.

Yetkililer krizin bankacılık sisteminin geneline yayılmadığını savunuyor.

Bununla birlikte olay, ekonomik istikrarıyla öne çıkan Paraguay'da siyasi bağlantılar, kamu kaynakları ve finansal denetim arasındaki ilişkileri yeniden gündeme taşıdı.

Krizin geleceğini, müşterilere yapılacak ödemeler, adli soruşturmanın sonuçları ve Peña hakkındaki azil girişiminin parlamentodaki karşılığı belirleyecek.