Türkçe ve İngilizce olarak basılan kitapta, Bursa Uludağ Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi Tarih Bölümü'nden Prof. Dr. Hasan Basri Öcalan ve Dr. Öğretim Üyesi Sezai Sevim, Sanat Tarihi Bölümü'nden Dr. Öğretim Üyesi Doğan Yavaş ile Bursa Büyükşehir Belediyesi Kent Tarihi, Tanıtım ve Turizm Dairesi Başkan Vekili Aziz Elbas ve sanat tarihçisi Fikret Alkan tarafından vakıf eserlerinin tarihçesi yazıldı.

Bursa'nın fethinin 700. yılına armağan edilen 3 ciltlik kitapla Bursa'nın vakıf hafızası kayıt altına alındı.

Prof. Dr. Öcalan, kurdukları ekiple 3 yıl boyunca bu konuda çok sıkı çalıştıklarını söyledi.

Kitabın vakıf eserlerinin tarihçesi ve bunların profesyonel fotoğraflarından oluştuğunu belirten Öcalan, ilçeler dahil olmak üzere 400 civarında eserin olduğunu anlattı.

Öcalan, eserlerin Osmanlı döneminde yapıldığına dikkati çekerek, "Yazı ekibi olarak, bu vakıf eserlerinin kuruluşundan itibaren vakfiyesi, kitabesi, tarihçesi, tamiratları, işlevlerini yazdık. Projede yer alan profesyonel fotoğrafçı ekip de yaklaşık 35 bin kare fotoğraf çekti. Sanat tarihçileri ve tasarımcılar, 3 ciltlik bir eser vücuda getirecek şekilde fotoğrafları seçtiler." ifadesini kullandı.

- "Yeni bir metin inşa etmeye çalıştık"

Osmanlı'nın bir vakıf medeniyeti olduğunu aktaran Öcalan, şöyle devam etti:

"Vakıflar, her türlü hizmeti gören kurumlardı. Eğitimden dini hayata, yol yapımından çeşmeye, sebillere, hayvan bakımına, genç kızların çeyizinin yapılmasına kadar birçok sahada hizmet görmüşlerdir. Bu sosyal hizmetlerin yanında aynı zamanda kültürel, dini hizmetler yapılmıştır ve bunun için de birçok mimari eser yapılmıştır. Çeşme, tekke, han, hamam, kütüphane, cami, mektep, medrese, sebil, şadırvan hatta mezarlık gibi. Bunların sanat tarihi özelliği var ama bir de perde arkasında bir manevi ruhu, hizmet sahası vardır. Bursa, bu yönüyle önemli bir merkezdir, vakıf eserleri bakımından."

Prof. Dr. Öcalan, Bursa'nın diğer Osmanlı şehirlerine bir model olduğunu dile getirerek, "Bu yönüyle de ecdat Bursa'yı vakıf eserleriyle lime lime dokumuş, ilmek ilmek bir gerdanlık gibi süslemiştir." ifadesini kullandı.

Kitapta kronolojik değil, külliyeleri merkeze alarak bir tasnif yaptıklarını vurgulayan Öcalan, çevre ilçelerdeki vakıf eserlerinin de kitapta yer aldığını anlattı.

Öcalan, eseri kaleme alırken izledikleri yola değinerek, şunları kaydetti:

"Mevcut araştırmalardan istifade ettiğimiz gibi arşiv belgelerinden de yeni bilgiler çıkararak yazmaya çalıştık. Binaların bazılarının kitabeleri var. Bu kitabeler, oldukça önemli. İnşa ve tamir kitabelerini yazmaya çalıştık. Evliya Çelebi, İbn-i Batuta gibi seyyahlar, vakıf eserleri hakkında bilgi veriyor. Onları da aldık. Arşiv belgeleri, kitabeler, edebi eserler ve seyyahların gözlemleriyle son zamanlarda bu binaların nasıl bir işleve sahip olduğunu, yani şu anda hangi fonksiyonu icra ettiklerini de belirterek, günümüzle bir monte yaptık. Yani kuruluşundan bugüne kadar nasıl bir süreç yaşamıştır, onların hepsini bir araya getirmeye çalıştık. Dolayısıyla var olan bilgilerden daha çok yeni bilgiler ve sosyal özelliklerini de dikkate alarak, yeni bir metin inşa etmeye çalıştık."

Prof. Dr. Öcalan, kitaptaki fotoğraflardan oluşturulan seçkinin Tophane Meydanı'nda sergilendiğini sözlerine ekledi.

Kaynak: AA