2026.11.12 11:28 Son Güncellenme: 2026.11.12 11:29 - DÜNYA
Asya genelinde yapay zeka teknolojilerinin yaygınlaşması ve şirketlerin yeniden yapılandırma süreçleri istihdam piyasasında önemli değişikliklere yol açarken, uzmanlar yeni mezunlar ve teknoloji sektörü başta olmak üzere iş kayıplarına ilişkin endişelerin arttığına dikkat çekiyor.
Asya'da yapay zeka teknolojilerinin yaygınlaşması ve şirketlerin yeniden yapılanma süreçleri istihdam piyasasında önemli değişikliklere yol açarken başta teknoloji sektörü olmak üzere işten çıkarmalara ve yeni mezunların iş bulma imkanlarına ilişkin endişeler artıyor.
Çin, Japonya ve Güney Kore'de yapay zekanın istihdama etkileri giderek belirginleşirken Hindistan, Singapur ve diğer Asya ekonomilerinde de şirketlerin çalışan sayılarını azaltması ve bazı mesleklerin otomasyon nedeniyle risk altına girmesi dikkati çekiyor.
Uluslararası Çalışma Örgütünün (ILO) temmuzda yayımladığı araştırmaya göre, Güneydoğu Asya Ülkeleri Birliği (ASEAN) genelinde yaklaşık 80 milyon çalışan yapay zekadan etkilenebilecek mesleklerde çalışıyor. Bununla birlikte araştırmada, yapay zeka nedeniyle henüz geniş çaplı bir istihdam kaybı yaşandığına ilişkin kanıt bulunmadığı belirtiliyor.
ÇİN'DE SESSİZ VE KADEMELİ BİR İSTİHDAM DARALMASI YAŞANIYOR
Yapay zeka teknolojilerine en büyük yatırımı yapan ülkelerden biri olan Çin'de istihdam piyasasında hızlı bir dönüşüm yaşandığı gözleniyor.
Çin'de, ABD ve Avrupa'daki teknoloji odaklı büyük şirketlerde görülen kitlesel işten çıkarmalardan farklı olarak daha sessiz ve kademeli bir istihdam daralması yaşanıyor.
Microsoft ve Nokia gibi bazı çok uluslu şirketler Çin'de operasyonlarını küçültme yoluna giderken Çin'in büyük teknoloji şirketlerinin de çalışan sayılarını azalttığı görülüyor.
Çinli e-ticaret şirketi Alibaba'nın çalışan sayısı 2025 yılında yaklaşık üçte bir oranında azaldı. Bu küçülmede, şirketin geleneksel e-ticaret faaliyetlerinden yapay zeka ve bulut bilişim alanlarına ağırlık vermesi etkili oldu.
"Çin'in Google'ı" olarak adlandırılan ülkenin teknoloji şirketlerinden Baidu da 2025'te çalışan sayısını yüzde 7 azalttı.
Çin hükümeti, 2 Kasım'da yapay zeka kaynaklı istihdam kaybına karşı 18 maddelik bir plan açıkladı. Planda merkezi ve yerel yetkililerden, büyük çaplı yapay zeka projelerine onay vermeden önce istihdam üzerindeki etkilerini değerlendirmeleri ve olası iş kayıplarına karşı tedbir almaları istendi.
JAPONYA'DA 5-10 YIL İÇİNDE ÇALIŞAN SAYILARININ AZALACAĞI ÖNGÖRÜLÜYOR
Otomotiv, robotik, yarı iletkenler ve elektronik alanlarında dünyanın önde gelen şirketlerine ev sahipliği yapan Japonya'da yapay zekanın benimsenmesinin, başta bu sektörler olmak üzere çeşitli alanlarda istihdamın azalmasına yol açacağı tahmin ediliyor.
Japonya Verimlilik Merkezinin yaptığı araştırmaya göre, Japon şirketlerinin yarısından fazlası 5-10 yıl içinde çalışan sayılarının azalacağını öngörüyor. Şirketler, özellikle yeni mezunların istihdam piyasasına katılımını sağlayan giriş seviyesi işlerin yapay zeka tarafından yapılabilir hale gelmesinin buna neden olduğuna işaret ediyor.
Nikkei'nin 24 Ekim'de yayımladığı ankete göre, Japon şirketlerinin yüzde 3,2'si 2027'de, yüzde 10,4'ü 2028'de, yüzde 21,9'u ise 2029'da yeni mezun istihdamını azaltmayı planlıyor.
- Güney Kore'de yapay zekayı yoğun kullanan sektörlerde istihdam azalıyor
Japonya gibi dünyanın önde gelen robotik, elektronik, yarı iletken ve otomotiv sanayilerine ev sahipliği yapan Güney Kore'de yapay zeka teknolojilerinin gelişimi, şimdiden genç çalışanların istihdamında kayıplara yol açıyor.
Güney Kore Merkez Bankasının araştırmasına göre, 2022-2026 yıllarında 15-19 yaş grubunda istihdam edilenlerin sayısı 285 bin kişi azaldı. Bu azalmanın yüzde 94'ü, yapay zekanın yoğun olarak kullanılmaya başlandığı sektörlerde gerçekleşti. Genç istihdamı, bilgi teknolojileri hizmetlerinde yüzde 31,4, yayıncılıkta yüzde 27,4 ve bilgisayar programcılığında yüzde 16,6 azaldı.
HİNDİSTAN'DA TEKNOLOJİ ŞİRKETLERİ İŞ MODELLERİNİ DEĞİŞTİRİYOR
Dünyanın önde gelen yazılım ve bilişim hizmetleri merkezlerinden Hindistan'da teknoloji şirketleri, yapay zeka yatırımlarının hızlanması ve iş modellerinin değişmesiyle çalışan sayılarını azaltıyor.
Ülkenin en büyük bilişim hizmetleri şirketi Tata Consultancy Services (TCS), Temmuz 2025'te açıkladığı yeniden yapılanma kapsamında 2025-2026 mali yılında küresel iş gücünün yaklaşık yüzde 2'sini azaltma kararı aldı. Yaklaşık 12 bin çalışanı kapsayan kararın ağırlıklı olarak orta ve üst düzey pozisyonları etkileyeceği bildirildi.
TCS'nin nisan ayında açıkladığı mali sonuçlara göre, şirketin çalışan sayısı Mart 2026 sonunda bir önceki yılın aynı dönemindeki 607 bin 979 seviyesinden 584 bin 519'a geriledi. Böylece şirketin toplam çalışan sayısında bir yılda 23 bin 460 kişilik net azalma kaydedildi.
Hindistan'ın en büyük beş bilişim hizmetleri şirketinin toplam çalışan sayısı da 2025-2026 mali yılında yaklaşık 7 bin kişi azaldı. Şirketler, yapay zeka alanında uzmanlaşmış personel istihdamını artırmaya yönelirken geleneksel bilişim hizmetlerindeki işe alımlarda daha temkinli davranıyor.
SİNGAPUR'DA YAPAY ZEKA KULLANAN ŞİRKETLERDE İSTİHDAM AZALIYOR
Asya'nın önemli finans ve teknoloji merkezlerinden Singapur'da şirketlerin yeniden yapılanma faaliyetleriyle birlikte işten çıkarmalarda artış yaşanıyor.
Singapur Çalışma Bakanlığının 30 Ekim'de açıkladığı öncü verilere göre, yılın ikinci çeyreğinde 4 bin 620 olan işten çıkarılan çalışan sayısı üçüncü çeyrekte 4 bin 800'e yükseldi. İşten çıkarmalarda özellikle bilişim ve iletişim, finans ve imalat sektörlerindeki yeniden yapılanmalar etkili oldu.
Ülkede kamu kurumlarına teknoloji hizmetleri sağlayan GovTech de temmuzda 93, ekimde ise 38 çalışanını işten çıkardı. Böylece kurumun yeniden yapılanma kapsamında işine son verdiği çalışan sayısı 131'e ulaştı. GovTech yönetimi, küçülme kararının doğrudan yapay zekadan kaynaklanmadığını açıkladı.
Çalışma Bakanlığının araştırmasına göre, yapay zekayı kullanmaya başlayan şirketlerin yalnızca yüzde 6,2'si teknoloji nedeniyle çalışan sayısını azalttığını bildirdi. Bakanlık, yapay zekanın işten çıkarmalar üzerindeki etkisinin genel yeniden yapılanma faaliyetlerinden ayrıştırılmasının güç olduğunu belirtiyor.
TAYVAN'DA SANAYİ SEKTÖRÜNDE YENİDEN YAPILANMALAR İŞ KAYIPLARINA YOL AÇIYOR
Dünyanın önde gelen yarı iletken ve elektronik üretim merkezlerinden Tayvan'da yapay zeka yatırımları büyümeyi desteklerken geleneksel sanayi kollarındaki yeniden yapılanmalar iş kayıplarına neden oluyor.
Japon lastik üreticisi Bridgestone, mayısta Tayvan'ın Hsinchu bölgesindeki fabrikasında üretimi durdurduğunu ve satış ile hizmet faaliyetlerine ağırlık vereceğini açıkladı. Yerel yetkililer, karar kapsamında 500'den fazla çalışanın işten çıkarılmasının planlandığını bildirdi.
Tayvan Çalışma Bakanı Hung Sun-han ise haziranda yaptığı değerlendirmede, ülkede yapay zekayla bağlantılı büyük çaplı iş kayıplarının henüz yaşanmadığını belirterek, teknolojinin gelecekte istihdam üzerindeki olası etkilerine karşı hazırlık yapılması gerektiğini ifade etti.
TAYLAND'DA 8,7 MİLYON KİŞİ YAPAY ZEKADAN ETKİLENECEK MESLEKLERDE ÇALIŞIYOR
Tayland'da yapay zekanın yaygınlaşmasının özellikle büro çalışanları, muhasebeciler ve yazılım geliştiriciler açısından istihdam risklerini artırabileceği değerlendiriliyor.
Tayland Ulusal Ekonomik ve Sosyal Kalkınma Konseyinin (NESDC) mayısta yayımladığı araştırmaya göre, ülkede yaklaşık 8,7 milyon kişi, yani çalışanların yüzde 21,8'i yapay zekadan etkilenebilecek mesleklerde çalışıyor.
Araştırmada, bu çalışanların 2,2 milyonunun yaptığı görevlerin yapay zekayla ikame edilme riski taşıdığı, 6,5 milyonunun ise yapay zekayı işlerinde verimliliği artırmak amacıyla kullanabileceği belirtildi.
Tayland Merkez Bankası da imalat sektöründe istihdam koşullarının zayıfladığına dikkati çekerek otomotiv yan sanayi, tekstil, kauçuk ve plastik sektörlerinde bazı işletmelerin azalan siparişler ve yükselen maliyetler nedeniyle faaliyetlerini geçici olarak durdurduğunu bildirdi.
MALEZYA'DA ŞİRKET KAPANMALARI VE KÜÇÜLME NEDENİYLE İSTİHDAM DÜŞÜYOR
Malezya'da da şirket kapanmaları ve küçülme kararları nedeniyle iş kayıpları artarken yapay zekanın istihdam üzerindeki olası etkileri tartışılıyor.
Malezya İnsan Kaynakları Bakanı Ramanan Ramakrishnan'ın haziranda parlamentoda paylaştığı verilere göre, ülkede 1 Ocak-12 Haziran 2026 döneminde 42 bin 807 kişi işini kaybetti.
İşini kaybedenlerin 17 bin 485'inin, başka bir ifadeyle yüzde 40,85'inin şirket kapanmaları ve işletmelerin küçülmesi nedeniyle işten çıkarıldığı bildirildi.
Ramanan, yapay zekanın mevcut iş kayıplarının başlıca nedenleri arasında bulunmadığını belirterek çalışanların yeni teknolojilere uyum sağlayabilmesi için mesleki eğitim programlarının önemine işaret etti.
FİLİPİNLER'DE İSTİHDAMIN YÜZDE 3,6'SI YAPAY ZEKAYLA İKAME EDİLME RİSKİ EN YÜKSEK MESLEK GRUBUNDA BULUNUYOR
Çağrı merkezleri ve dış kaynaklı müşteri hizmetlerinde dünyanın önemli merkezlerinden Filipinler'de yapay zekanın yaygınlaşması, özellikle rutin büro işleri ve müşteri hizmetlerinde çalışanların geleceğine ilişkin endişelere neden oluyor.
ILO'nun 2026'da yayımladığı araştırmaya göre, Filipinler'de yaklaşık 12,7 milyon kişi üretken yapay zekadan etkilenebilecek mesleklerde çalışıyor. Toplam istihdamın yüzde 3,6'sı ise yapay zekayla ikame edilme riski en yüksek meslek grubunda bulunuyor.
Ekonomik İşbirliği ve Kalkınma Örgütünün (OECD) Filipinler'e ilişkin 2026 raporunda da çağrı merkezleri ve büro destek hizmetlerindeki bazı pozisyonların yapay zeka nedeniyle ortadan kalkabileceği uyarısına yer verildi.
Raporda, ülkedeki dış kaynaklı hizmet sektörünün rekabet gücünü koruyabilmesi için çalışanların yeni teknolojiler konusunda eğitilmesi ve daha yüksek beceri gerektiren işlere yönlendirilmesi gerektiği belirtildi.